احدي – افغان ملت و چالش اعتماد سازي

حزب افغان ملت كه انوار الحق احدي در راس آن قرار دارد، وي را به عنوان كانديداي این حزب براي مشاركت در انتخابات رياست جمهوري كه قرار است به تاريخ 29 اسد سال 1388 برگزار گردد، معرفي كرده است. اگرچه اين كار با عكس العمل هاي درون حزبي نيز مواجه گرديده و واكنش منفي جيلاني پوپل رييس اداره ارگانهاي محلي و يكي از اعضاي برجسته اين حزب را در پي داشته اما در عين زمان يك نوع سبقت گيري در راستاي مشاركت حزبي در فعاليت هاي سياسي از تشكل هاي سیاسی ديگر به مانند جبهه ملي محسوب مي گردد.

پيش از اين و قبل از اينكه حزب افغان ملت انوار الحق احدي رهبر اين حزب را به اين مقام كانديدا كند، بيشتر توجهات در راستاي مشاركت جمعي و نهادي براي دسترسي به قدرت بر جبهه ملي متمركز بود و اين جبهه نيز در كنفرانس هاي متناوب، بر مشاركت اين تشكل در انتخابات و معرفي كانديدا زوم كرده و توجه رسانه ها و تحليلگران را به خود جلب مي كرد.

اما اعلان حزب افغان ملت مي تواند يك شوك براي جبهه ملي باشد. اين مسئاله ثابت ساخت كه تصميم گيري مشترك روي يك موضوع براي چند حزب سياسي ( در افغانستان ) حتي با تجمع در يك اتحاديه و تشكل يا ائتلاف نيز كار آساني نمي باشد؛ اگرنه جبهه ملي مي توانست در طول زمان سپري شده بر معرفي كانديدا براي شركت در انتخابات رياست جمهوري به توافق برسد. عدم توافق جبهه ملي بر كانديداي واحد ( البته تا كنون) اگر در كنار اصرار موكد مقامات رهبري اين تشكل بر برگزاري به موقع انتخابات ( پيش از جوزاي سال 1388 ) مورد تحليل قرار گيرد، واقعيت هاي سياسي و عینی موجود بر احزاب سياسي در افغانستان بيشتر بر ملا مي گردد.

برخي ها بر اين باور مي باشند كه عليرغم حضور تقريبا قطعي اشرف غني احمدزي، علي احمد جلالي، داكتر عبدالله عبدالله و گل آقاي شيرزوي و احتمال كنارهم آيي اين چهار تن بر يك خط مشي واحد ( بخصوص با تمسك بر اشتراك جمعي در مراسم تحليف باراك اوباما ) ورود آقاي احدي به اين كار و زار بدور از دور انديشي سياسي مي تواند باشد. زيرا آقاي احدي در قالب تصميم گيري حزبي افغان ملت چوكي وزارت نقد را به چوكي رياست نسيه و آن هم احتمالي مبادله كرده است.

اما چيزي كه مي تواند آقاي احدي و حزب افغان ملت را در اين ريسك كمك كند، وضعيت عمومي افغانستان با توجه به سپري شدن و تجربه يك دوره رياست جمهوري فردي بدون برخورداري از حمايت حزبي بوده است. در نظام حقوقي افغانستان رياست جمهوري بلند ترين مقام دولتي است و بيشترين صلاحيت هاي اجرايي را دارد. در ماده شصت و چهارم قانون اساسي ليستي از صلاحيت هاي رييس جمهور ترتيب يافته كه نشان مي دهد در نظام شبه رياستي افغانستان رييس جمهور مي تواند نقش بسيار قوي و اثربخشي در جهت دهي اوضاع عمومي كشور داشته باشد.

اما اولين دوره زعامت اجراي حاكميت در اين نظام كه توسط حامد كرزي صورت گرفته و در حال تكميل است، نشان داد كه رييس جمهور بدون برخورداري از قدرت حمايتي حزب بويژه اگر از اعتماد به نفس ضعيف نيز برخوردار باشد، نمي تواند از اين صلاحيت ها به نفع تغيير مثبت اوضاع و تحت كنترول قرار دادن اوضاع سياسي و عمومي استفاده كند.

به نظر مي رسد همين مسئاله باعث گرديده تا افغان ملت دست به اين ريسك بزند و آقاي احدي نيز خواب رياست جمهوري را دور از تحقق نبيند. چيزي كه به نظر مي رسد بتواند آقاي احدي را در جلب حمايت هاي بين المللي نيز كمك كند، غير حزبي يا فرد و منفرد بودن رقباي احتمالي وي  به شمول آقاي كرزي مي باشد. اگرچه برخي رسانه ها از احتمال تعامل آقاي احدي و اشرف غني احمد زي خبر داده اند، اما آنچه مي تواند در شرايط فعلي مورد بحث قرار گيرد موضع گيري هاي فعلي آقاي احدي و حزب افغان ملت مي باشد. آقاي احدي در نظر دارد تا از آدرس حزب افغان ملت به عنوان يك حزب سياسي كوشش صورت دهد تا نظر مساعد احزاب سياسي بر سر قدرت در برخي از كشورهاي غربي بخصوص دموكرات هاي امريكا را نيز جلب كند.

آنچه آقاي احدي و حزب افغان ملت را در اين راستا قوت مي بخشد، نارضايتي نسبي و شايد آشكاري است كه از ميزان كاركرد و نتيجه بدست آمده از دولت آقاي كرزي بدست آمده است. برخي از كارشناسان به اين نظر هستند كه يكي از دلايل عمده اي كه آقاي كرزي نتوانست با قدرت عمل كند، عدم برخورداري وي از حمايت قوي از آدرس حزب و يا عنوان ديگر بوده است كه افغان ملت و آقاي احدي سعي مي كنند با استفاده از همين مسئاله، روياي دستيابي به قدرت و اعمال آن را بصورت جدي به سر داشته باشند.

اما آنچه به عنوان يكي از اساسي ترين چالش ها در برابر آقاي احدي و حزب افغان ملت قرار دارد، چالش اعتماد سازي داخلي براي اين حزب در داخل كشور مي باشد. عليرغم اينكه از چندي به اين سو افغان ملت كوشش كرده است تا بصورت فراقومي عمل كند، اما در خوشبينانه ترين ارزيابي نسبت به اين حزب، اذهان عامه افغان ملت را بيشتر با مشخصات قومي به ارزيابي مي گيرد. براي آقاي احدي و حزب افغان ملت مهم ترين چالش اين است كه براي به فعليت رساندن حمايت داخلي، اعتماد داخلي را براي اين حزب و كانديداي معرفي شده اين حزب بدست بياورد كه اين موضوع نيز كار بسيار پر مشكلي خواهد بود.